ARTIKEL / BLOG

Wat als een commerciële sleutelpersoon plotseling uitvalt?

Langdurige ziekte kan iedereen overkomen, maar je kunt het niet altijd voorspellen. Een salesmanager, accountmanager of commercieel directeur die plotseling niet meer beschikbaar is, of voor maanden uit de roulatie valt is voor ieder bedrijf vervelend. Niet alleen voor de persoon zelf, maar ook voor het bedrijf.

Zeker binnen een commerciële functie kan de impact snel zichtbaar worden.

Klanten gaan namelijk wel gewoon door met waarmee ze bezig zijn. Als offertes dan niet goed worden opgevolgd, onderhandelingen uitlopen en nieuwe leads geen aandacht krijgen kun je wel raden wat er gaat gebeuren. Bovendien zit veel commerciële kennis vaak bij een persoon. Denk bijvoorbeeld aan:

  • Wie de echte beslisser is.
  • Waarom kansen al maanden stilstaan.

Juist om dit soort redenen is het slim om al over vervanging na te denken als alles juist helemaal goed gaat. Onderzoek naar crisis, veerkracht en bedrijfscontinuïteit laat zien dat organisaties dit kunnen.

Een bedrijfsprobleem wanneer een persoon uitvalt

De kwetsbaarheid van een bedrijf hangt sterk af van de manier waarop het commerciële werk is geregeld. Als een medewerker (en dus NIET meerdere) alles weet over de relaties, kansen en processen, ontstaat er automatisch een risico.

Onderzoek naar 646 kleine bedrijven laat zien dat verstoringen duidelijk negatieve invloed kunnen hebben op omzet en groei. Maar het laat ook zien wat helpt om de schade te beperken. Namelijk als er naast die ene persoon iemand was die vertrouwd werd en capabel genoeg was om taken over te nemen wanneer bijvoorbeeld de eigenaar of leidinggevende van het bedrijf er niet was.

Probeer dus bij commerciële taken niet afhankelijk te zijn van een persoon, maar van meerdere[1]. Je zou theoretisch dus zelfs voor 1 fulltime baan 2 parttimers kunnen vragen om risico’s te verminderen.

Voor een Nederlandse commerciële grotere organisatie betekent dit bijvoorbeeld dat niet alleen de accountmanager moet weten wat er bij een belangrijke klant speelt. Zorg dat een collega toegang heeft tot het CRM, weet welke afspraken er lopen en begrijpt wat de volgende commerciële stap is.

Dat klinkt vanzelfsprekend. In de praktijk blijkt echter regelmatig hoeveel informatie nog in hoofden, mailboxen en persoonlijke notities zit.

Voorbereiding voordat iemand ziek wordt

De coronaperiode heeft veel losgemaakt bij bedrijven. Een van de inzichten was ook dat het handig is om een crisis te kunnen managen nog voordat het gebeurt. Uiteraard kon niemand corona voorspellen, maar uitval door ziekte is van alle tijden.

Je kunt bijvoorbeeld wel nadenken over welke kwetsbaarheden een bedrijf heeft, zoals te weinig commercieel personeel bij uitval, en mogelijke reacties. Misschien een interimmer die je kent die al eens eerder heeft ingevallen, of iemand anders die bekend is met het bedrijf die er met weinig moeite bij kan komen.

Ook liet corona zien dat een crisis niet per se voor de hele organisatie een probleem is, maar ook juist voor specifieke afdelingen[2], zoals wanneer persoonlijke afspraken niet meer mogen.

Voor commerciële teams begint dat met een simpele vraag: wat gebeurt er wanneer deze persoon morgen drie maanden niet kan werken?

Vraag je dan af of collega’s zien welke kansen er lopen. Is het duidelijk welke kansen prioriteit hebben? Hoe vaak is er contact nodig met welke klanten? Heeft iedereen, of ten minste de vervanger, toegang tot belangrijke informatie en correspondentie?

Als het antwoord meerdere keren ‘nee’ is, zit daar een continuïteitsrisico.

Een goed gevuld CRM is ook een verzekering tegen kennisverlies, dus niet alleen handig om snel overal bij te kunnen. Hetzelfde geldt voor duidelijke accountplannen, centrale offertebestanden en het regelmatig bespreken van belangrijke klanttrajecten binnen het team.

Veerkracht is meer dan een noodplan

Een noodplan dat ergens in de kast ligt is niet voldoende. Onderzoek bij 265 Britse MKB bedrijven laat zien dat veerkracht in bedrijven een samenhang hebben met planning, netwerken, eerdere ervaringen en zelfs de mindset die ondernemers hebben ten opzichte van het voorkomen van een crisis[3].

Er zijn verschillende manieren waarop bedrijven veerkracht kunnen krijgen.

Voor commerciële afdelingen kan dit betekenen dat je accountmanagers regelmatig elkaars accounts met elkaar laat bespreken, zodat iedereen op de hoogte is. Ook kun je voor de klanten aangeven dat er een tweede contactpersoon is, voor het geval dat.

Ook wil je dat iedereen toegang heeft tot de gegevens, zoals excel-bestanden die niet alleen zichtbaar zijn voor 1 persoon, maar minstens voor de tweede contactpersoon. Ook moet minstens die persoon weten hoe systemen werken, klanten werken en welke processen gebruikt worden.

Mensen kunnen immers altijd ziek worden, maar dit voorkomt dat ziekte direct resulteert in commerciële stilstand.

En als iemand al is uitgevallen?

Je hebt wellicht de neiging om onmiddellijk een vervanger te zoeken bij acute uitval, maar het is verstandig om eerst vast te stellen welk probleem moet worden opgelost.

Kijk bijvoorbeeld naar:

  • Trajecten die op dit moment lopen.
  • Klanten die die week gebeld moten worden.
  • Offertes of aanbestedingen met een deadline.

Vervolgens kun je lijsten maken met taken die direct door moeten gaan en taken die tijdelijk kunnen wachten.

Je wijst vervolgens 1 persoon aan die verantwoordelijk wordt voor de commerciële continuïteit. Die persoon hoeft niet per se al het werk over te nemen, maar is wel verantwoordelijk voor dat het werk goed wordt opgepakt. Op die manier heeft iemand het overzicht, duidelijkheid in prioriteiten en vallen klanten niet tussen wal en schip.

Het beschikbaar hebben van een capabele vervanger is een belangrijk onderdeel van zakelijke weerbaarheid. Het is belangrijk dat hij voldoende kennis, bevoegdheid en vertrouwen heeft om het werk tijdelijk voort te zetten (bron 1) .

Een interimmer of direct iemand vast aannemen?

Daarmee komt al snel een volgende vraag op tafel: moet je bij langdurige uitval iemand tijdelijk inhuren of direct een vaste medewerker zoeken?

Dit hangt echt af van de situatie. Je wilt in ieder geval iemand hebben die snel iets kan doen zodat je minder afhankelijk bent van 1 persoon en dit geeft je ook de tijd om naar een goede vervanger te vinden, zeker in het geval van langdurige uitval.

Daarom kan het praktisch zijn om de beslissing in twee stappen te nemen.

Bij acute uitval staat continuïteit voorop. Een ervaren interim commercieel manager, salesmanager of accountmanager kan dan interessant zijn omdat die tijdelijk verantwoordelijkheid kan overnemen zonder dat je direct een definitieve personeelsbeslissing hoeft te nemen.

Tegelijkertijd kun je onderzoeken of er sprake is van een structurele behoefte. Misschien verwacht je dat de medewerker terugkeert en heb je vooral voor enkele maanden versterking nodig. Maar misschien ontdek je tijdens de uitval dat het commerciële team eigenlijk al langere tijd te kwetsbaar of te klein was. In dat geval kan een vaste uitbreiding logischer worden.

Gebruik uitval ook om je commerciële organisatie sterker te maken

Een periode van ziekte is in de eerste plaats vervelend voor de medewerker zelf. Voor een organisatie kan het tegelijkertijd zichtbaar maken waar commerciële processen te afhankelijk zijn geworden van individuen.

Onderzoekers naar salescrises benadrukken daarom niet alleen voorbereiding en reageren tijdens een crisis, maar ook leren ná een crisis. Bedrijven kunnen zo’n gebeurtenis gebruiken om processen en werkwijzen opnieuw te bekijken (bron 2).

Vraag daarom na afloop niet alleen: hebben we het opgelost?

Vraag ook: waarom waren we hier zo kwetsbaar voor?

Misschien moet het CRM beter worden bijgehouden. Misschien ontbreken back-ups voor belangrijke accounts. Misschien is kennis te sterk geconcentreerd bij één commercieel manager. Of misschien blijkt dat de organisatie structureel meer commerciële capaciteit nodig heeft.

De belangrijkste les is daarmee relatief eenvoudig: zorg dat commerciële continuïteit ten minste afhankelijk is van 2 personen.

Niemand kan voorspellen wanneer ziekte toeslaat. Een organisatie kan er wel voor zorgen dat klanten geholpen blijven worden, kansen niet verdwijnen en commerciële kennis beschikbaar blijft. Wie daarover nadenkt vóórdat het nodig is, heeft tijdens onverwachte uitval aanzienlijk meer mogelijkheden om snel te handelen.

Meer weten over jouw commerciële kansen en risico’s? Plan vrijblijvend een strategie gesprek, klik hier.

Bronnen:

[1] https://lbsresearch.london.edu/id/eprint/2642/1/2022-08-30_Disruptions%2C%20Redundancy%20Strategies%20and%20Performance%20of%20Small%20Firms.pdf

[2] https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/08853134.2022.2108821

[3] https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/08985626.2018.1541594

Dit bericht delen?

uitval in je commerciele team

Meer artikelen / blogs

WAAR KUNNEN WE MEE HELPEN?

Kies jouw route

VOOR ORGANISATIES

Versterk je commerciële team

Ontdek hoe recruitment, development en interim jouw organisatie kunnen ondersteunen.

VOOR PROFESSIONALS

Zet de volgende stap in je carrière

Ontdek onze commerciële vacatures en ontwikkelmogelijkheden.